Ο Μάης του ’36 στη Θεσσαλονίκη και ο αγωνιστής Γιάννης Ταμτάκος

Η φωτογραφία με τη σπαρακτική φιγούρα της μάνας πάνω από το νεκρό κορμί του γιου της (Τούσης) κατά την εξέγερση του Μάη του ’36 στη Θεσσαλονίκη, ενέπνευσε τον Γιάννη Ρίτσο να γράψει το “Μέρα μαγιού μου μίσεψες…” που μελοποίησε αργότερα ο Μίκης Θεοδωράκης

Ο Γ. Ταμτάκος (αριστερά) με τον Άγι Στίνα

Ο Γιάννης Ταμτάκος, ο οποίος έζησε έναν αιώνα (1908 – 2008) παλεύοντας για το εργατικό κίνημα, «έφυγε» σε ηλικία 100 ετών στις 4 Ιανουαρίου 2008 και τάφηκε την επομένη στο νεκροταφείο της Μαλακοπής στην Τούμπα με πολιτική τελετή και αγκαλιά με μία μαυροκόκκινη σημαία.

Ο «ΑΣΥΝΤΑΧΤΟΣ ΤΥΠΟΣ» ως ελάχιστο φόρο τιμής και θέλοντας να διατηρήσει ζωντανή τόσο τη μνήμη του μπαρμπα-γιάννη όσο και τα γεγονότα της 9ης του Μάη του ’36 στη Θεσσαλονίκη, δημοσιεύει το παρακάτω μικρό αφιέρωμα.

Μια ζωή αγώνες

Ο Γιάννης Ταμτάκος γεννήθηκε το 1908. Δύο φορές πρόσφυγας από τη Μικρά Ασία, από 6 χρονών μπήκε στην παραγωγή πουλώντας κουλούρια και κάνοντας τον λούστρο. Το 1918 – 19, σε ηλικία 11 χρόνων πρωτοπήγε σε μια εργατική συγκέντρωση για την Πρωτομαγιά στην Ευαγγελίστρια της Θεσσαλονίκης. Πλησιάστηκε από τους αρχειομαρξιστές το 1925 – 26, απ’ τον Πολλάτο και άλλους. Πήρε μέρος σ’ όλους τους απεργιακούς αγώνες, σαν τσαγγάρης με την ιδιότητα του εκλεγμένου συμβούλου και σαν γραμματέας του σωματείου των υποδηματεργατών Θεσσαλονίκης. Κατηγορήθηκε για τα γεγονότα του 1936 ως πρωτεργάτης μαζί με άλλους 52 εργάτες.

Ο Γ. Ταμτάκος (αριστερά) στο τσαγκαράδικο.

Για το εργατικό κίνημα του μεσοπολέμου, την εξέγερση του ‘Μάη του ’36 στη Θεσσαλονίκη και τις διώξεις που ακολούθησαν, ο Γιάννης Ταμτάκος είχε μιλήσει τα τελευταία χρόνια αρκετές φορές σε δημόσιες εκδηλώσεις (οργανωμένες κυρίως από αναρχικές/αντιεξουσιαστικές συλλογικότητες καθότι και ο ίδιος δήλωνε αντιεξουσιαστής), πάντοτε καταχειροκροτούμενος από νεότερους και παλαιότερους, καταφέρνοντας να συγκεντρώνει τον σεβασμό γύρω από το πρόσωπό του και τους πολύχρονους αγώνες του.

Δημοσιεύουμε στο παρόν μικρό αφιέρωμα την απομαγνητοφωνημένη εισήγησή του σε μία από αυτές τις εκδηλώσεις που πραγματοποιήθηκε έναν Απρίλη στο Πανεπιστήμιο Πειραιά. (Την εκδήλωση είχαν οργανώσει το Ελευθεριακό Στέκι Μπραχαμίου «Πικροδάφνη» και η Πρωτοβουλία από τον Αυτοδιαχειριζόμενο Χώρο στον Πειραιά).

Η ομιλία του Γιάννη Ταμτάκου

«Σύντροφοι, Συντρόφισσες και φίλοι, χαιρετίζω τον ερχομό σας για τη συγκέντρωση τη σημερινή. Δεν υπήρξα θεωρητικός. Ήμουν ένας εργάτης του δρόμου κι έπαιρνα μέρος στις εκδηλώσεις του εργατικού κινήματος. Από το 1924 αγωνίζομαι για τα ζητήματα της εργατικής τάξης και προσηλυτίσθηκα στις αναρχικές ιδέες παρόλο που ήμουν Αρχειομαρξιστής και τροτσκιστής από το βιβλιαράκι «Προς τους Νέους» του Κροπότκιν. Δεν είμαι ο θεωρητικός όπως είπα γιατί ο καπιταλισμός δεν με άφησε να βγάλω το σχολείο, είμαι προσφυγόπουλο από το 1914, γεννηθείς το 1908 και πήρα μέρος σε όλους τους απεργιακούς αγώνες στη Θεσσαλονίκη.

Η Θεσσαλονίκη ήταν μια διεθνής πόλη. Ακόμα όταν έφτασα το 1914 στη Θεσσαλονίκη ήμουν πεντέμισι ή έξι χρονών. Η Θεσσαλονίκη απελευθερώθηκε το 1912. Εγώ πήγα το 1914 διωγμένος από τη Μικρά Ασία απ’ τον πρώτο πόλεμο. Ακόμα ζούσε η πνοή του Μπεναρόγια.

Η Θεσσαλονίκη ήταν μια διεθνής πόλη. Εβραίοι, Τούρκοι, Έλληνες. Ο δήμαρχος ακόμα Τούρκος και όλοι να πούμε αγωνιζόντουσαν για τα ζητήματα.

Εγώ τότες μικρό παιδάκι, λούστρος, πήγα και σε μια πρωτομαγιά το 1918, ένα χρόνο μετά τη ρωσική επανάσταση, αλλά δεν είχα πολιτικές ιδέες. Ήμουν ένα ξυπόλυτο προσφυγάκι και πουλούσα λουκούμι και νερό μια δεκάρα και τα δυο. Έτσι πήγα στην Πρωτομαγιά, γιατί τότες η Πρωτομαγιά είχε γίνει σ΄ ένα κέντρο κοντά στο νεκροταφείο της Βαγγελίστρας και είχε γίνει μια Πρωτομαγιά αγωνιστική, γιατί τότες η Θεσσαλονίκη ήταν ένα κέντρο επεξεργασίας του καπνού και δούλευαν αρκετοί πρόσφυγες και προσφυγοπούλες.

Ετότες τα τσιγάρα γινόντουσαν χειροποίητα και τα κόβανε μ’ ένα ψαλίδι, δεν είχαν μπει οι μηχανές. Τότες είχε μπει και το πρόβλημα να σπάσουν τις μηχανές οι εργάτες γιατί αντικαθιστούσαν τα χέρια, αλλά φυσικά εμείς λέγαμε ότι οι μηχανές δεν πρέπει να σπάσουν, δηλαδή η προοδευτική μερίδα έλεγε ότι οι μηχανές πρέπει να εργάζονται προς όφελος των εργαζομένων.

Κάτω από αυτές τις συνθήκες λοιπόν και διωγμένος δυο φορές απ’ το χωριό μου, απ’ τη Μικρά Ασία, που σχεδόν οι μισοί έχουν κρεουργηθεί να πούμε από τους αλλεπάλληλους πολέμους που γίνονται. Δεν έμαθα γράμματα. Είναι ζήτημα αν έβγαλα το δημοτικό, πήγα μέχρι την Πέμπτη δημοτικού και ο πατέρας μου αντί για χαρτοφύλακα μου έφερε ένα λουστράκι γιατί η οικογένειά μου ήταν πολυμελής και δεν μπορούσε να μας ζήσει. Ήθελε να μας μοιράσει, να μας δώσει ψυχοπαίδια που λέγανε την εποxή εκείνη. Εν ,πάση περιπτώσει δεν μας μοίρασε και κάναμε διάφορες δουλειές.

Με πήγε η μητέρα μου σε ένα φαρμακείο να εργαστώ και λεει «πάρτε το αυτό το παιδάκι, το μαζέψαμε από τους δρόμους» Και λεει «αυτό πρέπει να το βάλουμε και να κατουράει κιόλας». «Όχι» λεει «αυτός είναι διάολος!» Καθότανε του φαρμακοποιού η γυναίκα στον τρίτο όροφο, ασανσέρ δεν υπήρχαν τότε το 1914 και όταν φώναζε η γυναίκα του πάρε αλάτι και αλεύρι μου τα έδινε εμένα και σκαρφάλωνα επάνω και έπαθα και μια καζούρα μια φορά, αφού καθάριζα στο φαρμακείο και ξεσκόνιζα με το πούπουλο αυτός μιλούσε με τους γιατρούς και μου λέει «Γιάννη, σκούπισες;» «Σκούπισα» «Καθάρισες;» «Καθάρισα» «Πήγαινε πάνω στην κυρία να της πεις είμαι ο Γιάννης ο φωστήρας». Εγώ δεν ήξερα τι θα πει φωστήρας. Επήγαινα λοιπόν επάνω στην κύρια και της έλεγα «Με `στειλε ο κύριος να σας πω είμαι ο Γιάννης ο Φωστήρας» Με χάιδευε και μου ‘δινε κανένα κουλουράκι για να με κρατήσει καμιά ώρα, να με απασχολήσει δηλαδή.

Έτσι μ΄ αυτές τις συνθήκες μεγαλώσαμε μέσα στη βιοπάλη, τη μιζέρια, γιατί η οικογένειά μας ήτανε εφταμελής, είχε εφτά παιδιά η μάνα μου. Στο δεύτερο διωγμό για να γλιτώσουμε το μαχαίρι των Τούρκων πέσαμε μέσα στη θάλασσα. Στα παράλια της Μικράς Ασίας είναι οι Παλαιές Φωκαιές, στην είσοδο του λιμανιού της Σμύρνης. Και το πλοίο ήταν φορτωμένο από καρβουνόσκονη και έβγαλε το βρεγμένο μισοφόρι η γυναίκα, η μητέρα μου και το άπλωσε απάνω στην καρβουνόσκονη. Εφτά παιδιά είχε. Κι ο πατέρας μου έκλαιγε, ήταν λιμενεργάτης στις αλυκές κι έλεγε δεν μπορώ να τα ζήσω τα παιδιά αυτά πρέπει να τα δώσουμε. Η μάνα μου έλεγε η φουκαριάρα δεν τα δίνω τα παιδιά μου, δεν τα πουλάω τα παιδιά μου, θα πάω να ξενοδουλέψω για να τα ζήσομε. Έτσι μεγαλώσαμε με ελιά και κρεμμύδι. Και λεω σε μια αδερφή μου που είναι 97 98 χρονώ της λεω κουράγιο αδερφή μου, γιατί η βασιλομήτωρ είχε του πουλιού το γάλα κι έφτασε 101 χρονώ. Εμείς θα την περάσουμε με κρεμμύδι κι ελιά. Αντίς για σχολείο ο πατέρας μας σου πα μας έφερε ένα λουστράκι. Έλεγα, κύριε να γυαλίσομε τα παπούτσια, μου λέγανε γυάλισε τα μούτρα σου βρε, δεν είχανε εμπιστοσύνη, σου λέγανε αυτό το παιδάκι να πούμε θα μας λερώσει και τις κάλτσες. Τέλος πάντων έτσι μεγαλώσαμε και γι΄ αυτό ήμασταν τριμμένοι και μπήκαμε μέσα στο κίνημα.

Σου λέω προπαγανδίστηκα με μια μπροσουρίτσα το «Προς τους Νέους», μ’ άρπαξε κι έπεσα με τα μούτρα μέσα στο κίνημα από 16 χρονών.

Τώρα για να μη σας κουράσω πολύ για τα προσωπικά μου ζητήματα να σας πω για τα γεγονότα της 9ης Μαΐου στη Θεσσαλονίκη στα οποία ήμουν κι εγώ κατηγορούμενος και πρωτοστατήσαμε.

Ήμασταν τότε τροτσκιστές, αλλά δεν έχει σημασία. Σημασία είχε τι θέση παίρναμε. Πρέπει να συνειδητοποιήσετε τις αντικειμενικές συνθήκες που υπήρχαν τότες. Όταν ο Χίτλερ ανέβηκε στην εξουσία με την αξιοθρήνητη πολιτική της Σταλινικής Διεθνούς, αρνούνταν το ενιαίο μέτωπο με τη σοσιαλδημοκρατία για την εμπόδιση του Χίτλερ επάνω στην εξουσία. Αλλά οι γερμανοί εργάτες επίστευαν στους αρχηγούς τους παρόλο που οι αρχηγοί τους ίσως είχαν μεγαλύτερη συγγένεια με το φασισμό. Αλλά έπρεπε να γίνει το ενιαίο αντιφασιστικό μέτωπο, βάσει του συνεδρίου της Β΄ Συνδικαλιστικής Διεθνούς, για την εμπόδιση της ανόδου του φασισμού στη Γερμανία. Οι Σταλινικοί είχαν τότες τη θεωρία του πανφασισμού. Όλους τους Σοσιαλδημοκράτες τους αποκαλούσαν σοσιαλφασίστες, τους τροτσκιστές τροτσκιστοφασίστες, όλους εκτός από αυτούς τους θεωρούσαν φασίστες και αρνήθηκαν το ενιαίο μέτωπο. Τότες η σοσιαλδημοκρατία έπαιρνε δεκάμισι εκατομμύρια ψήφους, το κομμουνιστικό κόμμα, το σταλινικό έπαιρνε τριάμισι εκατομμύρια ψήφους και ο Χίτλερ έπαιρνε μόνο ένα εκατομμύριο.

Αντί να κάνουν το ενιαίο μέτωπο να εμποδίσουν την άνοδο του φασισμού, δεν το κάνανε γιατί λέγανε ότι σοσιαλδημοκράτες και φασίστες είναι το ίδιο νόμισμα με δύο όψεις και έτσι βρήκε την ευκαιρία και καβάλησε ο Χίτλερ στην εξουσία. Είχαν τη θεωρία σαν κρατιστές και εξουσιαστές που είναι οι σταλινικοί και έλεγαν το εξής, θα ανέβει ο Χίτλερ στην εξουσία, θα χρεοκοπήσει και θα έρθει η σειρά η δική μας.

Αυτά έχει το κοινοβούλιο, το οποίο λατρεύουν σήμερα και θα σας διαβάσω ένα τσιτάτο, ενός γερμανού αντιεξουσιαστή αναρχικού, που λέγει το εξής, δώστε προσοχή:

«Ο κοινοβουλευτισμός αποκοιμίζει την επαναστατική συνείδηση και την αποφασιστικότητα των μαζών, συντηρώντας την αυταπάτη για τη νόμιμη μεταρρύθμιση, δηλαδή ότι είναι δυνατόν το κοινοβούλιο να λύσει τα προβλήματα της εργατικής τάξης, της κοινωνίας, στις κρίσιμες στιγμές το κοινοβούλιο, λεει μετατρέπεται σε βραχίονα της αντεπανάστασης. Να γιατί εμείς οι αντεξουσιαστές αναρχικοί είμαστε εναντίον του κοινοβουλευτισμού. Γιατί δε λήγει τα ζητήματα. Γι’ αυτό λέμε αυτονομία αυτοκυβέρνηση, κι όχι τα κόμματα του Καραμανλή που όλη η φιλοσοφία πήγε στην καραμανλική οικογένεια, ούτε του Σημίτη, αυτοί που δεν έσπειραν ούτε έναν κόκκο σιτάρι ούτε κάρφωσαν ένα καρφί.

Αυτοί θέλουν να μας διευθύνουν εμείς λέμε αυτοκυβέρνηση, αυτοδιοίκηση των ίδιων των εργαζομένων, γιατί τα κόμματα βάζουν στο γύψο και στη σαλαμούρα τους εργάτες, τους κοινωνικούς παραγωγικούς παράγοντες και διευθύνουν τα φιλόσοφα κόμματα είτε του Καραμανλή είτε του Σημίτη. Εμείς είχαμε τότες πλησιάσει κι αυτόν τον ριψάσπιδο Παπανδρέου, όταν ήταν σχολιαρόπαιδο και τον μάθαμε να κάνει τον διεθνιστικό σοσιαλισμό, όχι τον εθνικιστικό σοσιαλισμό, αλλά αυτός, αν θα πάρετε ένα περιοδικό, οι Νέοι Άνθρωποι της εποχής εκείνης, δεξιό περιοδικό, που ίσως να το’ χουνε οι χρυσαυγίτες, που έχει μέσα τη δήλωση του Παπαντρέου και τη βγάλανε στα φόρα να πούμε και λένε ότι πρόδωσε και τους αρχηγούς του πρόδωσε και τους φίλους του ο Παπαντρέου στην ασφάλεια και τους μάζεψε η ασφάλεια του Μανιαδάκη τότες επί μεταξικής δικτατορίας και τους είπε αφού προηγουμένως τα παιδιά αυτά συνεννοούνταν ήταν ο Καστοριάδης, ο Τάκης ο Κύρκος, ένας Καράμπελας Χρίστος και είχαν συνεννοηθεί να μην πουν ότι αποτελούν οργάνωση, αλλά ότι απλά συνέρχονται και πλατωνικά συζητούν τα πολιτικά ζητήματα.

Αλλά τους έπιασε η δικτατορία και τους κουβάλησαν όλους στην ασφάλεια, Δεριγνί και 3ης Σεπτεμβρίου, στην οποία κάθισα κι εγώ τρεισήμισι μήνες, και τους είπε ο Μανιαδάκης ότι παιδιαρίζετε και είπαν κι αυτοί προφορικά ότι κάνουμε δήλωση, αποκηρύσσουμε δηλαδή για να γλιτώσουν τα παιδιά, δεν είχαν ακόμα κανονική συνείδηση και τους άφησαν, δεν είχαν ακόμα κανονική συνείδηση, και τους άφησε, αλλά δεν δημοσιεύτηκε η δήλωσή τους στον τύπο, όπως γινόταν με έναν άνθρωπο τον οποίο ήξεραν ότι ήταν δεδηλωμένος κομμουνιστής και έπρεπε να πει απ’ τον καιρό που γεννήθηκε μέχρι που πέθανε όλη τη δράση του. Και τους έδιωξε να πούμε, αλλά η δήλωση του Παπαντρέου είναι σύμφωνη με την ασφάλεια, είναι γνήσια μέσα από την ασφάλεια. Εμείς δεν είχαμε πρόσβαση να την πάρουμε τη δήλωση αυτή. Την πήραν όμως οι δεξιοί και υπάρχει αν πάρετε το περιοδικό. Το βγάλαν τότε οι δεξιοί, οι φασίστες, ίσως οι χρυσαυγίτες θα έχουνε τέτοια έντυπα για να ρεζιλέψουν τον Παπανδρέου.

Ο Παπανδρέου αποκήρυξε όλο το παρελθόν γιατί τον είχαν πλησιάσει οι δικοί μας στο πανεπιστήμιο κι έκανε δήλωση και τον βάλανε σε ένα παπόρι και τον στείλανε στο εξωτερικό και σπούδασε. Και αυτοί επί Παπαντρέου ακόμα κάψανε τους φακέλους μας για να καεί και ο δικός του φάκελος ο λερωμένος. Εμείς θέλαμε τους φακέλους, γιατί οι φάκελοι υπήρχαν τίτλοι τιμής για μας, που κρατήσαμε ψιλά τη σημαία του σοσιαλισμού που αυτοί την λέρωσαν και τώρα οι σοσιαλάνθρωποι του ΠΑΣΟΚ καυχιόνται για τον αρχηγό τους. Να τον μοιάσουν! Κατέδωσε τους φίλους που συνερχόταν. Τους ευχόμαστε να τον μοιάσουν τον χαρισματικό αρχηγό και έγινε χαρισματικός μετά.

Και οι λεγόμενοι νεοδημοκράτες – από πότε έγιναν δημοκράτες τα φασιστοειδή- εμείς ζήσαμε τον Παναγή Τσαλδάρη, ζήσαμε τους ράλληδες, ζήσαμε τους παπάγους, στο πετσί μας με τα πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων. Μας εξόριζαν γιατί ο παππούς μας έτρωγε κόκκινα παντζάρια. Πότε έγιναν νεοδημοκράτες; Όταν πήγε ο Καραμανλής στο Παρίσι κι έμαθε γκολφ στικ για να παίζει; Όπως είπε ένας η Νέα Δημοκρατία είναι ένα άδειο μπουκάλι που βάλανε μια ωραία ετικέτα, γιατί είναι ένα συνοθύλευμα κι ένα αμάλγαμα και το ονόμασαν Νέα Δημοκρατία. Γιατί μήπως ο Μουσολίνι δεν ονομαζόταν σοσιαλιστής, όπως κι ο Χίτλερ; Γιατί να μην ονομαστούν κι αυτοί δημοκράτες; Δημοκρατία και σοσιαλισμός εκφυλίστηκε, έχασε την έννοιά του.

Και τώρα θά ρθω στα γεγονότα, όπως είπαμε η Θεσσαλονίκη ήταν μια πόλις με γνήσιο επαναστατικό κίνημα από τον Μπεναρόγια ακόμα βαστούσε. Τα γεγονότα ξεκίνησαν ως εξής. Οι σταλινικοί να πούμε δεν θέλανε το ενιαίο μέτωπο. Μας λέγανε αρχειοφασίστες, τροτσκιστοφασίστες και κάναν μετά μέτωπο με τα διάφορα κόμματα. Είχαν αλλάξει λιγάκι, βάλαν νερό στο κρασί τους, και άρχισαν να κάνουν μια ορισμένη δράση. Τα γεγονότα της 9ης του Μάη ξεκίνησαν από ένα καπνεργοστάσιο της Κομέρσιαλ, που βρισκόταν μεταξύ Βαρδαρίου και Διοικητηρίου. Οι εργάτες βάλαν τα αιτήματά τους και ζητούσαν την συμπαράσταση των άλλων εργατών. Το φαινόμενο της Θεσσαλονίκης: όταν ένας κλάδος κατέβαινε σε απεργία καλούσε και τους άλλους κλάδους να συμμετάσχουν για συμπαράσταση των απεργών. Ή αν δεν κατέβαιναν σε απεργία κάναν εράνους και βοηθούσαν τους απεργούς να νικήσουν. Αυτό το πράγμα ήταν πολύ συμβατικό.

Μία συγκέντρωση η οποία έγινε μεταξύ Εγνατίας και Βενιζέλου, το 5ο αστυνομικό τμήμα το οποίο βρισκόταν στα Λουτρά Παράδεισου, στην Εγνατία, βάζει φωτιά πάνω στους συγκεντρωμένους εργάτες και σκοτώνει 12-13 εργάτες και τραυματίζει πάνω 300.

Αυτό το έγκλημα, το μακελειό, συγκινεί όλη τη Θεσσαλονίκη, να χτυπάνε οι καμπάνες των εκκλησιών, άντρες, γυναίκες και παιδιά και να κατεβαίνουν στο δρόμο για το έγκλημα αυτό των χωροφυλάκων. Ο κόσμος με ξύλα, με πέτρες, με σίδερα. Κλείσαμε τους χωροφύλακες μέσα στα αστυνομικά τμήματα και ρίξαμε το σύνθημα να βάλουμε φωτιά να κάψουμε τους χωροφύλακες. Αλλά οι σταλινικοί μας θεώρησαν για προβοκάτορες, γιατί εμείς είχαμε σκοπό την πανθεσσαλονικιώτικη αυτή απεργία, στην οποία είπαμε κατέβηκαν κι άλλα επαγγέλματα σε συμπαράσταση των καπνεργατών να την οδηγήσουμε σε ανώτερες μορφές πάλης. Και μην ξεχνάτε τότες το 36 η ισπανική επανάσταση βρισκόταν σε έξαρση, η μεραρχία του Ντουρούτι βρισκόταν στην Αραγόνα και οι εργάτες σηκώναν τα χέρια και φωνάζαν «Ισπανία! Ισπανία!». Αλλά οι σταλινικοί ήθελαν να το περιορίσουν σε οικονομικές διεκδικήσεις μονάχα, κι εμείς ζητήσαμε τη συμπαράσταση και των δύο ομοσπονδιών, τότες ήτανε η μία ομοσπονδία του Καλομοίρη, των ρεφορμιστών των λεγομένων τότες. Η άλλη ομοσπονδία ήταν του ΚΚΕ με τον Σκλάβενα και είχαν κάνει το Σύμφωνο Σοφούλη Σκλάβενα.

Ζητήσαμε την πανεργατική απεργία της Ελλάδος σε συμπαράσταση των εργατών της Θεσσαλονίκης και για τα θύματα τους σκοτωμένους. Αυτοί ώσπου να συνεννοηθούν πέρασαν αρκετές ημέρες και άρχισε η απεργία να ξεθυμαίνει. Επενέβη κι ο στρατός, αλλά ο στρατός συμφιλιώθηκε με τον κόσμο.

Η μανία του κόσμου ήταν εναντίον των χωροφυλάκων. Με πέτρες, ξύλα και σίδερα τους κλείσαμε μέσα στο διοικητήριο και η κατάσταση τέτοια είχε οξυνθεί, σου λεει να μην έχουμε τα καλά της Ισπανίας συνεννοήθηκε η ηγεσία τότες των εργαζομένων που ήταν οι περισσότεροι τότες σταλινικοί αλλά υπήρχαν και ένας δύο δικοί μας μέσα ο ένας στο σωματείο των υφαντουργών. Την απεργιακή επιτροπή την είχαν αποτελέσει οι γραμματείς των σωματίων και τις κλαδικές επιτροπές τα συμβούλια. Εγώ ήμουν στο συμβούλιο των τσαγκαράδων. Και συμφώνησαν να διαλυθούμε γιατί τα θύματα θα αποζημιωθούν, οι ένοχοι θα φυλακιστούν και τους έδωσε ο Ζέπος ο σωματάρχης του Γ’ Σώματος ότι θα τιμωρηθούν και επίστεψαν στις υποσχέσεις του σωματάρχη και μας είπαν μαζί κι ο βουλευτής του ενιαίου μετώπου ο Σινάκος από την Επανομή έβγαινε , και μας είπαν ότι πρέπει να έχουμε εμπιστοσύνη στα λόγια ενός ανώτατου αξιωματικού και να διαλυθείτε και να πάτε στα σπίτιά σας να ησυχάσετε κι ότι θα τιμωρηθούν οι ένοχοι. Αυτοί βλέποντας ότι ο κόσμος δεν φεύγει, ο στρατός που ήταν μέσα από τη Θεσσαλονίκη είχε συμφιλιωθεί μα τον κόσμο και άρχισαν να μας λένε να διαλυθούμε να διαλυθούμε αλλά στο διάστημα αυτό αυτοί έφεραν στρατό από τη Λάρισα και ιππικό και το λιμάνι της Θεσσαλονίκης γέμισε πλοία και την άλλη μέρα άρχισαν οι συλλήψεις.

Εγώ συνελήφθηκα με άλλους 52 και σταλινικούς μέσα και μας στείλανε στη Μίκρα κι από κει στην εξορία Και επιπλέον αφού σκότωσαν τόσους ανθρώπους και τραυμάτισαν τόσους κάναν και μια δίκη στην Έδεσσα και μας δικάζουν πέντε κι έξι χρόνια φυλακή.

Εν τω μεταξύ η Ελλάδα έπεσε στους Γερμανούς με την κατάληψη και εμείς βρεθήκαμε στις εξορίες και πολλοί από αυτούς τουφεκίστηκαν στο σκοπευτήριο της Καισαριανής και στον Ζερό της Λαρίσης. Ήμουν κι εγώ μέσα στην παρτίδα αυτή κι αν δεν δραπέτευα δυο τρεις φορές από τα χέρια τους θα ήμουν τώρα μακαρίτης. Δραπέτευσα απ’ το τμήμα μεταγωγών του Πειραιώς.

Αλλά ούτε δικάστηκαν ούτε η δίκη έγινε, την κάναν τυπικά να πούμε για να δικαιολογηθούν δήθεν ότι εμείς είμαστε οι υποκινητές των γεγονότων, ενώ αυτοί μας διέλυσαν, ενώ αυτοί σκότωσαν τον κόσμο, μας φυλάκισαν κι από πάνω μας ζητούσαν και δικαστικά έξοδα. Αυτή είναι η κατάστασις.

Πρέπει να έχετε υπόψη σας ότι ο εξουσιασμός, η πολιτική της εξουσίας, είναι καταστρεπτική για την κοινωνία και γενικώς για τους εργαζομένους. Η εξουσία την οποία την ασκούν τα διάφορα κόμματα και οι φωτισμένοι αρχηγοί τους διαφθείρει. Ο ένας τα λεει άσπρα και ο άλλος τα λεει μαύρα. Κι όλοι κοιτάζουν για το ψητό της εξουσίας. Αλλά αυτοί οι εξουσιαστές, ας πάρουμε το σταλινικό κόμμα και στο Συνασπισμό, αυτοί δεν ψήφισαν την κυβέρνηση Τζανετάκη, τα δύο κόμματα του εσωτερικού και εξωτερικού, αυτοί δεν ψήφισαν την κυβέρνηση και τώρα είπε ο Φλωράκης ότι θα κερδίσει η ΝΔ. Δεν αποκλείεται πολλοί σταλινικοί ψήφοι να πάνε στη ΝΔ, γιατί το ΠΑΣΟΚ τους κλέβει ψήφους από το ΚΚΕ. Μην ξεχνάτε ότι αυτοί είναι αντάξιοι απόγονοι του Στάλιν. Ο Στάλιν έκανε σύμφωνο με τον Χίτλερ και μοίρασαν μισή μισή την Πολωνία. Γιατί να μην πάνε και αυτοί με τη ΝΔ; Και ψήφισαν την κυβέρνηση Τζανετάκη. Η εξουσία διαφθείρει. Εδώ σκοτώνει η γυναίκα τον άντρα της για να βασιλέψει αυτή, ο γιος σκοτώνει τον πατέρα για να βασιλεύσει και τώρα βγαίνει ένα φασούλι και λέει ότι τον Γεώργιο τον Α΄ τον Δανό τον σκότωσε ο βασιλεύς ο Κωνσταντίνος τότες για να πάρει την εξουσία αυτός. Και είπαν τότες ότι ένας Μαχαίρας, αναρχικός, τον σκότωσε κτλ.

Λοιπόν, εμείς θέλουμε την εξουσία να την ασκούν οι ίδιοι οι εργαζόμενοι, αλλά να συνέρχονται σε συγκεντρώσεις κατά εργοστάσια, κατά συνοικίες και να αυτοκυβερνούνται οι άνθρωποι, όχι να έχουμε τους χαρισματικούς ηγέτες και τα κόμματα να μας διευθύνουν οι φιλόσοφοι αυτοί, οι χαρισματικοί αρχηγοί. Εμείς ξέρουμε τα προβλήματα της κοινωνίας και εμείς πρέπει να αποφασίζουμε να τα λύνουμε. Εμείς πρέπει να ψηφίζουμε τους νόμους, κι αν ένας νόμος που τον ψηφίζουμε βγει λανθασμένος, να έχουμε το δικαίωμα να τον ανακαλέσουμε. Όχι να περιμένουμε 4-5 χρόνια για να τον ανακαλέσουμε.

Το καπιταλιστικό σύστημα είναι βρωμερό, θέλει ανατροπή, θέλει δυναμίτη στα θεμέλια, δεν είναι δυνατό να ζήσει. Και θα σας πω κι ένα ανέκδοτο. Δε θα λεει μονάχα ο Χριστόδουλος ανέκδοτο που περιμένει λεει ο γείτονας να ψοφήσει η κατσίκα του γείτονα γιατί μπαίνει μέσα στον κήπο του.

Το ανέκδοτο το έμαθα από έναν ανατολίτη τούρκο κι έλεγε το εξής: Την παλιά εποχή δεν υπήρχαν τράπεζες. Οι Εβραίοι έκαναν την τοκογλυφία. Ένας μπέης τούρκος είχε χρεοκοπήσει το τσιφλίκι του γιατί έκανε αγαθοεργίες και από τις πλημμύρες πλημμύρισε και φώναξε τους Εβραίους να πάρει δάνειο. Και πήγαν οι Εβραίοι και του λένε θα σου δώσουμε δάνειο αλλά θέλω 50% τόκο και το τσιφλίκι ενέχυρο σε 5 χρόνια. Αν δεν το ξοφλήσει θα το πάρουμε. Πολλά ρε παιδιά λέει, Τι είναι αυτό. Εκείνη την ώρα μπήκε ο χότζας μέσα, ήταν γνωστός του Τούρκου. Έλα εδώ ρε χότζα λεει, εσύ ήξερες τι άνθρωπος ήμουνα. Έπαθα λοιπόν τη ζημιά και ζητάω ένα δάνειο και μου λένε αυτά κι αυτά. Λένε οι εβραίοι δεν είναι πολλά γιατί ο νόμος του Σολόμωντος λεει αυτό κι αυτό και αυτό. Είπαν ορισμένες δικαιολογίες οι Εβραίοι. Λεει ο Χότζας, εγώ δεν ξέρω τι λεει ο νόμος του Σολόμωντος, ξέρω τι λεει το Κοράνι μας και το Κοράνι μας λεει. Εκεί που είναι τα ψοφίμια πέφτουν τα κοράκια. Τον βρήκατε κι εσείς ψόφιο και θέλετε να του πάρετε το τσιφλίκι. Αυτή τη δουλειά την κάνουν σήμερα οι τράπεζες. Παίρνουν από τον κόσμο 2 και 2,5% και τοκίζουν με 5 και με 6%. Αυτός είναι ο καπιταλισμός, αυτή είναι η παγκοσμιοποίηση που θέλουν να κάνουν.

Σας είπα δεν είμαι θεωρητικός πρακτικά τα ξέρω αυτά τα πράγματα και ευχαριστώ που με ακούσατε και εύχομαι να ασπαστείτε κι εσείς την άποψη, μου έλεγε ένας εσύ τι ψηφίζεις; εγώ δεν ψηφίζω, μουντζώνω. Τι να ψηφίσεις δηλαδή; Τους σοσιαλανθρώπους του ΠΑΣΟΚ; Να τον μοιάσουν τον αρχηγό τους, να γίνουν κι αυτοί ριψάσπιδοι όπως ήταν ο αρχηγός τους. Αυτά αγαπητοί φίλοι, με συγχωρείτε αν τα είπα λίγο απλά και καυτερά. Σας είπα εγώ δεν ήμουν θεωρητικός ήμουν απλός εργάτης, δεν μ’ άφησε ο καπιταλισμός να σπουδάσω.

Στην κρίση του 1929-30 οι αρχειομαρξιστές είχαν κάνει μια επιτροπή, είχαν συλλάβει το πρόβλημα της ανεργίας και είχαν κάνει μια τριανταμελή επιτροπή στη Θεσσαλονίκη και μια πενηνταμελή επιτροπή στην Αθήνα και διεκδικήσαμε μερικά συσσίτια και λίγο ψωμί, γιατί τότες δεν υπήρχε ΙΚΑ. Εμείς δουλέψαμε 25 –30 χρόνια χωρίς ΙΚΑ και πετροβολούσαμε το ΙΚΑ, λέγαμε ότι πρέπει να γίνει ΙΚΑ όπως ήταν στην Ευρώπη και τότες επί Μεταξά το έβαλε σε λειτουργία. Δεν το έβαλε από θέληση. Το έβαλε το ΙΚΑ γιατί έβλεπε ότι η Ελλάδα έπρεπε να μπει στη γραμμή την πολιτιστική των ευρωπαϊκών κρατών και τότες κάναν και το εξής έγκλημα ψήφιζαν συλλογικές συμβάσεις 55 δραχμές και οι καπνεργάτες και οι τσιγαράδες είχαν με τις απεργίες πάρει 80 και 100 δραχμές και σχολούσαν τα εργοστάσια τους εργάτες που είχαν μεγάλα ημερομίσθια και τους παίρναν βάσει της συλλογικής σύμβασης. Εμείς λέγαμε το ΙΚΑ να το πληρώνει το κράτος κι ο εργοδότης, όχι οι εργάτες, αλλά αυτοί μας κάναν κουμπαρά πληρώνουν οι εργοδότες και το κράτος. Να έχετε υπόψη σας το εξής. Τότες υπήρχαν ορισμένα ταμεία από χρήματα των εργατών, ή ήταν τα αμάξια που καταργούνταν και μπαίναν τα αυτοκίνητα και οι εργάτες μετάλλου είχαν ιδιωτικά ταμεία και βάζαν τα χρήματά τους στην τράπεζα και τα έπαιρνε η τράπεζα και τα δάνειζε στους βιομηχάνους , έξω ο τόκος είχε 8 και 10 % και αυτοί τα δάνειζαν με 4 και 5 τα χρήματα των εργατών. Εμείς λέγαμε ότι οι εργάτες δεν πρέπει να πληρώνουν, οι εργοδότες αυτοί πρέπει να πληρώνουν να πούμε το ΙΚΑ αλλά αυτοί μας κάναν κουμπαρά και πληρώνουν οι εργάτες ΙΚΑ και τα χρήματα αυτά των ταμείων τα πήρε ο Μεταξάς και τα κανε γραμμή Μεταξά. Κι έλεγε ότι αφού μπει ο εχθρός θα πάρει και τα ταμεία και πρέπει να τον εμποδίσουμε τον εχθρό, αλλά αφού μπήκανε οι Γερμανοί μέσα και χωρίς τη γραμμή Μεταξά και κατέλαβαν την Ελλάδα.

Τι άλλο να σας πω, τι να πρωτοθυμηθώ δηλαδή που είχαμε τραβήξει στο πετσί μας, τα πιστοποιητικά πολιτικών φρονημάτων; Αυτές οι δεξιές κυβερνήσεις όλες, εμείς λεει ταράζαμε τη χώνεψη των αφεντικών κι έπρεπε να μας στείλουν εξορία χωρίς να κάνουμε τίποτα. Εμένα δεν με πιάσανε δηλαδή να κάνω καμιά πράξη. Επειδή ήξεραν ότι κάναμε απεργίες και υποκινούσαμε τον κόσμο για απεργίες, λεει μας χαλάτε την χώνεψή μας και ας τους στείλουμε εξορία. Ένας χρόνος εξορία δεν έκανες δήλωση για να αναγνωρίσεις στον Μεταξά, δεύτερος τρίτος, τέταρτος, κάθισα 5 χρόνια πεντέμισι στη Γαύδο. Άλλος κάθισε έξι χωρίς να κάνεις τίποτα κι όλα αυτά τα κάνανε οι δεξιοί. Τι είναι η ΝΔ ένα αμάγαλμα ανομοιογενών μετάλλων. Που ψηφίζουν οι χρυσαυγίτες; Αυτοί που διάβασαν το βιβλίο του Φεσσόπουλου, ήταν ένας αρχιχαφιές, έκανε ένα βιβλίο τότε ενάντια στον κομμουνισμό. Και τότε για να γνωρίζουν τους κομμουνιστές βάλανε και το Χριστιανός ορθόδοξος στις ταυτότητες. Οι παλιές ταυτότητες δεν είχαν χριστιανός ορθόδοξος. Εγώ είχα παλιά ταυτότητα τότε, την οποία δεν έχω σήμερα και δεν είχε το θρήσκευμα. Όποιος είναι θρήσκος ας το βάλει στην πόρτα του, ας το βάλει όπου θέλει, όχι όμως ντε και καλά. Εμένα με βάφτισαν χριστιανό ορθόδοξο και κατάλαβα ότι η ορθοδοξία να πούμε πουλάει Χριστό με το δράμι. Έχει εμπορευματοποιηθεί και αυτή όπως έχουν εμπορευματοποιηθεί όλα τα αγαθά. Αυτά πρέπει να έχετε υπόψη σας και να μην παρασύρεστε από τα διάφορα κόμματα. Θα διαβάσετε ένα βιβλίο του Γιάννη του Καρύτσα όπου λέει ο Στίνας, να μην έχετε αυταπάτη γι’ αυτούς και να ‘χετε υπόψη σας ότι εντός ολίγου θα κυκλοφορήσει ένα βιβλίο με τα θύματα των τροτσκιστών των Αρχειομαρξιστών στην Ελλάδα από τη σταλινική βρωμιά, με φωτογραφίες και με ονόματα. Γιατί ο Τσαουσέσκου, ο Ζιβκοβιτς, όλοι αυτοί πέρασαν από δικαστήρια, οι Έλληνες δεν πέρασε κανείς. Χειροκροτούσαν τον πατερούλη Στάλιν όταν σκότωνε τους αντιπάλους του. Ποιος θα τους δικάσει αυτούς; Μόνο η εργατική τάξη μπορεί να τους δικάσει. Υπολογίζουμε γύρω στις δύο χιλιάδες γνωστοί και άγνωστοι οι οποίοι έχουν καθαριστεί κατά τη διάρκεια της Εαμοκρατίας. Εμένα με έπιασαν πολλές φορές στα φρουραρχεία ΕΛΑΣ. Εδώ, είχα φύγει από τη Θεσσαλονίκη. Αν ήμουν εκεί, με ξέραν και οι πέτρες, δεν θα γλίτωνε το κοκαλάκι μου. Αλλά εδώ σ’ έπιανε το φρουραρχείο ΕΛΑΣ, με πιάσαν και οι Χύτες εδώ στο χημείο «από τους δικούς μας ΕΛΑΣ;». Τι ΕΛΑΣ μπελάς εγώ είμαι της τσαγκαρέλας του λεω. Έχεις ταυτότητα; Ψηλά τα χέρια. Ψηλά τα χέρια. Βγάλαν αυτοί την αυτότητα. Θέλανε να πούνε γιατί φορούσα ένα χακί παντελόνι και πουκάμισο, ναι από τους δικούς σας του ΕΛΑΣ και να με πελεκίσουν οι Χύτες του Γρίβα τότες και οι ταγματασφαλίτες οι Ράλληδες. Αυτά έχει σύντροφοι η κοινωνία και γι΄ αυτό ακριβώς πρέπει, λέμε είμαστε αντεξουσιαστές, θέλουμε την εξουσία να την ασκεί η ίδια η εργατική τάξις και όχι τα διάφορα κόμματα αυτοί οι φιλόσοφοι οι χαρτογιακάδες που μας διευθύνουν. Σας ευχαριστώ που με ακούσατε και μην με παρεξηγείτε που τα είπα λίγο χοντρά…»

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: